18.04.2025
“Як саҳари фасли зимистон чун ҳарвақта аз хона роҳ пеш гирифтам ҷониби мактаб. Моҳи феврал, ҳаво сард буд. Туман он қадар ғафс буд, ки пеши роҳамро базӯр медидам. Аз хона тақрибан 3 километр дуртар рафта будам, ки ногаҳон дар пастхамие дар рӯ ба рӯям се гург пайдо шуд. Нафасам ба дарун афтод, пойҳоям карахт шуда, маҷоли ҳаракат надоштам. Чӣ кор карданамро намедонистам. На роҳи гурехтан буд ва на илоҷи аз гургҳо халос шудан. Ногаҳон яке аз гургон аз ҷояш ҷаҳида, ба ман ҳамла кард ва “ҷанг”-и тан ба тан миёни мо оғоз шуд. Барои раҳоӣ ёфтан аз ҳамлаи ин дарандаи ваҳшӣ кӯшиш мекардам, аммо гург барои маро туъмаи худ сохтан талош дошт. Дар ин ҳолат мадор надоштам, то ин ки даст ба ҷайбам бурда, бо корд корашро тамом кунам. Гург ҳам, то ҷое ки метавонист, ҳамла мекард ва маро раҳо намекард. Дар ҳамин ҳангом дастам ба як чӯби хушк расид ва бо он ба тамоми қувва чанд зарба ба сараш задам. Хушбахтона, яке аз зарбаҳоям ба чашми гург расид ва гург аз шиддати дард маро раҳо кард ва оҳиста-оҳиста фирор намуд. Ду гурги дигар низ аз думболи ҳамҷинсашон роҳ пеш гирифтанд. Ман ба хона баргашта тағйири либос намудам ва боз роҳи мактабро пеш гирифтам”.
Ин нақл аз забони нафарест, ки дар яке аз деҳаҳои дурдасти ноҳияи Муъминобод, деҳаи Гулзор, бо ҳамсари меҳрубонаш зиндагӣ мекунад. Ӯ 34 сол аст, ки ҳар рӯз 7 километр роҳро пиёда тай намуда, ба маркази Ҷамоати деҳоти Чилдухтарон – деҳаи Шаҳрак мерасад, то ба мактаббачагон дарс бигӯяд. Ин шахс Эмомалӣ Шарифов буда, омӯзгор аст ва аз фанҳои таърих ва ҳуқуқ дарс медиҳад. Ӯ 2 июли соли 1961 дар ноҳияи Восеъ ба дунё омадааст. Маълумоти миёнаро дар мактаби №20-и ҳамин ноҳия гирифта, баъди хатми мактаб, аниқтараш, соли 1981 ба Институти педагогии шаҳри Кӯлоб (ҳоло ДДК ба номи Абуабдуллоҳи Рӯдакӣ) дохил шуда, онро бомуваффақият хатм мекунад. Баъд ба ноҳияи Муъминобод роҳхат гирифта, фаъолияти худро дар МТМУ №15-и деҳаи Шаҳраки Ҷамоати деҳоти Чилдухтарон ба ҳайси омӯзгори таърих ва ҳуқуқ оғоз мекунад. Инак, 34 сол аст, ки Эмомалӣ Шарифов дар ҳамин таълимгоҳ дарс мегӯяд.
Зиндагии Эмомалӣ Шарифов дар оғӯши табиати дилфиреб ва манзараҳои зебои Ватан сипарӣ мешавад. Бо вуҷуди он ки фарзандонаш ҳама дорои маълумоти олӣ ва зиндагии хубу хонаи худ ҳастанд, ӯ бо ҳамсари меҳрубонаш тарки кӯҳ ва оғӯши табиат накард. Дилбастагӣ ба кори омӯзгорӣ, меҳру муҳаббати мардуми деҳот ва шавқи таълим ба фарзандони мардум нагузошт, то ӯ тарки деҳаи Гулзор намояд. Ҳамин тавр, чун солҳои қабл ҳар рӯз 7 километр роҳро пиёда тай намуда, ба деҳаи Шаҳрак меравад, то ба шогирдонаш аз таърихи миллат дарс бигӯяд. Тибқи нақли устод Эмомалӣ Шарифов, фарзандонаш барои ӯ тамоми шароитро муҳайё кардаанд, то тарки кӯҳистон намуда, ба макони обод, назди онҳо баргардад. Аммо ин марди шариф ва омӯзгори пуртаҷрибаро ҳеҷ чиз қонеъ сохта натавонист, то тарки манзилу маконе намояд, ки дар он ҷо ризқу рӯзӣ ёфтаву солиёни дароз умр ба сар бурдааст.
Шояд аҷиб ва боварнокарданӣ бошад, ки чӣ гуна ӯ 34 сол бо як пайроҳа ба мактаб меояду боз ба хона бармегардад?
Мо, аҳли эҷоди рӯзномаи “Хатлон”, барои аз наздик ошно гардидан бо зисту зиндагии ин омӯзгори пуртаҷриба роҳ пеш гирифтем ҷониби ноҳияи Муъминобод. Он рӯз ҳаво офтобӣ буд.
Ният доштем, ки субҳи барвақт Эмомалӣ Шарифовро аз хонааш то ба мактаб ҳамроҳӣ намоем. Аммо ҳавои пурбарф, тумани ғафс, хавфу хатари роҳ ва даррандагони гурусна каме моро ваҳшатзада намуданд. Бо Эмомалӣ Шарифов дар тамос шудем ва изҳор доштем, ки дар хонаи ӯ наҳорӣ хоҳем кард. Аз ин пешниҳоди мо ӯ хеле шод гардид ва гуфт, ки моро интизор мешавад.
Офтоб ҳанӯз тулӯъ накарда, ба роҳ баромадем. Дар он пайроҳае, ки ҳар рӯз Эмомалӣ Шарифов ба мактаб мерафт, қадам мезадем. Барфи аз ҳад зиёд ва шамоли сард ба роҳ гаштан халал мерасонд. Вале мо ба азобу мушкилиҳо нигоҳ накарда, пеш мерафтем. Барфи зиёд ва тумани ғафс пайроҳаро аз чашм пинҳон мекард ва ин ҳолат барои пайдо кардани роҳи дуруст каме мушкилӣ эҷод менамуд. Танҳо ҳарҷо-ҳарҷо изи пойҳои гургону дигар ҳайвоноти дарранда дида мешуду халос.
Пайроҳаи борике, ки аз миёни ҷангали анбӯҳ мегузашт, ба дили касе, ки бори аввал аз ин роҳ гузар менамуд, тарсҷой мекард. Акнун тасаввур кунед, ки омӯзгор Эмомалӣ Шарифов 34 сол боз бо ҳамин роҳ ба мактаб мераваду ба шогирдонаш дарс мегӯяд. Ёдовар бояд шуд, ки фарзандони ӯ ҳам ҳамин роҳро тай кардаву дар ҳамин муассиса таҳсил намудаанд ва имрӯз ҳар яке таҳсилкардаи донишгоҳу донишкадаҳои кишваранду дорои маълумоти олӣ.
Офтоб тулӯъ карду билохира манзили зисти Эмомалӣ Шарифов намудор гардид. Интизориҳои устод ва ҳамсараш, чеҳраи кушода ва истиқболи хуби онҳо нишон аз меҳру муҳаббат ва фарҳанги меҳмондӯстиашон буд. Бо даъвати устод мо дар хонаи гарми ӯ, назди оташдон наҳориро бо ҳам дидем. Сари як пиёла чой суҳбати гарм бо ин оилаи хушбахт ва тановул аз анвои хӯрданиҳои рӯйи дастархон хастагиямонро бартараф намуд. Хусусан, чашидани асали тозаи кӯҳистон, ки он ҳам маҳсули дастони ин омӯзгори пуртаҷриба буд, моро ба ваҷд овард. Акнун асрори зиндагии Эмомалӣ Шарифов барои мо аён гашт, ки ӯ чаро тарки ин манзилу макон накарда, бо ҳамсари меҳрубонаш Рӯзигул Абдуллоева дар ин деҳаи дурдаст зиндагии доимиро ихтиёр кардааст.
Хонаи ӯро аз чор тараф талу теппаҳо ва ҷангалзор иҳота кардааст. Боду ҳавои мусоид, табиати нотакрор ва ҷангалу кӯҳҳо барои ин марди наку манбаи хуби даромад ба ҳисоб мераванд. Зеро Эмомалӣ Шарифов дар баробари касби омӯзгорӣ таҷрибаи 40-солаи занбӯриасалпарварӣ дорад ва аз ин соҳа даромади хубе ба даст меорад.
– Ба як мард чил ҳунар кам аст, гуфтани халқ бесабаб нест. Дар баробари омӯзгорӣ мо кӯшиш мекунем, ки боз ба дигар касбҳо шуғл варзем. Занбӯрпарварӣ барои таъмини зиндагӣ манбаи даромади хубе ба ҳисоб меравад. Даромади ин соҳа ба мо кумак намуд, то фарзандон дар донишгоҳу донишкадаҳо таҳсил намоянд ва вазъи зиндагиамон беҳтар гардад, – иброз дошт Эмомалӣ Шарифов.
Дар ин радиф ӯ ба чорводорию зироаткорӣ низ машғул аст. Аслан, кишти зироатҳоро дар замини назди ҳавлӣ ҳамсари меҳрубонаш Рӯзигул Абдуллоева анҷом медиҳад. Дар вақтҳои холӣ Эмомалӣ Шарифов низ дар анҷоми ин корҳо ба ҳамсараш кумак мерсонад. Тибқи гуфтаҳои ин зани меҳнатдӯст, онҳо барои харидани сабзавоту мева ёд надоранд, ки кай ба бозор рафтаанд. Зеро маҳсулоти бо меҳнати ҳалол бадастовардаашон барои таъмини зиндагии онҳо басанда аст. Хонаи ӯ дар миёни кӯҳсор қомат афрохта бошад ҳам, аз барқу гармӣ дар зимистон танқисӣ надорад. Равшании хонаи ӯро панелҳои офтобӣ таъмин мекунанд.
Сипас мо роҳ пеш гирифтем ҷониби деҳаи Шаҳрак. Роҳи мо сӯйи таълимгоҳе буд, ки Эмомалӣ Шарифов он ҷо дарс мегуфт. Боз ҳамон роҳи пурхатар, ҳамон дашту кӯҳу ҷангал, аз ҳама муҳим, ҳамон пайроҳаи борик. Ин дафъа ин пайроҳаро ҳамроҳи Эмомалӣ Шарифов тай намудем. Дар аснои сафар омӯзгори рӯзгордидаву пуртаҷриба дар хусуси хавфу хатарҳое, ки дар ин роҳ аз сар гузаронида буд, қисса намуд. Ҳамлаи гургон, барфи зиёди зимистону боронҳои баҳорӣ дар тасаввури кас ин омӯзгорро чун қаҳрамони филм ҷилва месозад. Рӯзигул Абдуллоева ҳар рӯз субҳи барвақт ҳамсарашро гусел мекунад, то расидан ба мактаб ва шунидани занги телефону садои шавҳараш ором намегирад.
– Айёми зимистон вазъият каме мушкилтар мешавад. Дар сардиҳои зимистон, вақте ки шавҳарам аз хона мебарояд, хеле хавотир мешавам. Борҳо гуфтам, ки ақалан дар фасли зимистон тарки омӯзгорӣ намояд, аммо шавқи таълим ва меҳру муҳаббат ба касб иҷозат намедиҳад, ки шавҳарам тарки касби худ намояд. Аммо аз дигар тараф, хурсандам, ки ин заҳматҳои падари фарзандонам натиҷа додаанд ва то имрӯз даҳҳо шогирдаш дар озмунҳои гуногун иштирок намуда, сазовори ҷойҳои намоён гардидаанд, – нақл мекунад Р. Абдуллоева. Ӯ аз зиндагӣ бо шавҳараш Эмомалӣ Шарифов розӣ буда, шукрона мекунад, ки дар тӯли зиндагии 30-солаашон миёни онҳо ҳамеша якдигарфаҳмӣ вуҷуд дошт. Натиҷаи ҳамин меҳру садоқат аст, ки имрӯз онҳо бо фарзандонашон зиндагии хушбахтона доранд.
Баробари ворид шудан ба муассисаи таълимӣ, ҳамкоронаш аз Эмомалӣ Шарифов ҳолпурсӣ намуданд. Зеро онҳо низ медонанд, ки ӯ аз роҳи дур барои дарс гуфтан меояд. Зимни суҳбат бо директори муассисаи мазкур Холмурод Шарифов маълум шуд, ки зиёданд шогирдоне, ки мисли устодашон Эмомалӣ Шарифов аз деҳаҳои дурдаст барои таҳсил ба мактаб меоянд.
– Дар 34 соле, ки Эмомалӣ Шарифовро мешиносам ва бо ҳам кор мекунем, ҳамеша ҳис менамоем, ки нисбат ба касби худ ҷиддӣ муносибат мекунад. Ба дарсҳо сари вақт ҳозир шуда, бо шогирдон муносибати хуб дорад. Натиҷаи ҳамин заҳмату меҳнати устод буд, ки имрӯз шогирдони муассисаи мо дар озмуну олимпиадаҳои ноҳиявӣ, минтақавӣ ва вилоятӣ иштирок намуда, ба озмунҳои ҷумҳуриявӣ роҳхат гирифтаанд, – мегӯяд директори муассиса Х. Шарифов.
Абдулло Қурбонзода яке аз он шогирдонест, ки имсол дар озмунҳои фаннӣ миёни хонандагони муассисаҳои миёна аз фанни таърих дар сатҳи вилоят сазовори ҷойи дуюм ва соҳиби медали нуқра гардид. Зимни суҳбат бо ӯ ва дигар шогирдон маълум гардид, ки муносибати омӯзгор Эмомалӣ Шарифов бо онҳо хуб буда, дарсҳоро бо тамоми нозукиҳояш мефаҳмонад ва ба суолҳои додаи онҳо пурра ҷавоб медиҳад. Метавон гуфт, дарахте, ки 34 сол боз ин омӯзгор парвариш мекунад, самараи хуб ба бор овардааст.
Аҳадуллои МИРЗОАЛӢ,
Набиҷони САИДАБРОР,
бознашр аз рӯзномаи “Хатлон”, №22, аз 03.04.2025
Хабарҳои дигар
-
Маросими мукофотсупорӣ ба ифтихори 35-умин солгарди Истиқлоли давлатӣ 28 август дар Қасри миллат Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ба муносибати 35 - солагии Истиқлоли давлатӣ ба кормандони касбу кори гуногун, собиқадорони меҳнат ва як гуруҳ собиқ вакилони иҷлосияи таърихии 16-уми Шурои Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон, мукофотҳои давлатӣ тақдим намуданд. Дар оғози маросим Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон суханронӣ намуда, ҳозиринро ба ифтихори санаи муҳими таърихӣ - 35-умин солгарди истиқлоли давлатӣ табрику таҳният гуфтанд. Роҳбари давлат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон иброз доштанд, ки тадбирҳои бузурги созандагиву бунёдкорӣ маҳз бо саъйу талоши ватандӯстона ва заҳмати аҳлонаву созандаи мардуми шарифи Тоҷикистон анҷом дода шудаанд. Таъкид гардид, ки дар ин раванд саҳми соҳибкорони ватандӯст, ки дар ҳамкорӣ бо Ҳукумати кишвар дар ободу зебо гардонидани Тоҷикистони маҳбубамон фаъолона ширкат доранд, баръало эҳсос мегардад. Президенти кишвар муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон изҳор доштанд, ки роҳбарияти давлат ва Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон аз ҳама гуна ташаббус ва амалҳои созанда истиқбол намуда, аз дастоварду хизматҳои шоён ҳамеша қадрдонӣ мекунад. Гуфта шуд, ки дар саросари кишвар барои сазовор пешвоз гирифтани ҷашни 35-солагии Истиқлоли давлатӣ бо иштироки фаъолона ва саҳми аҳолӣ, бахусус соҳибкорони бонангу номуси ҷумҳурӣ, 35 ҳазору 300 иншооти таъиноти гуногун сохта, ба истифода дода шудааст. Ин тадбир боис гардид, ки имрӯз симои ҳамаи шаҳру ноҳияҳо куллан дигаргун шуда, садҳо ҳазор ҷойи корӣ таъсис ва шароити зиндагии мардуми кишвар бамаротиб беҳтар гардад. Зикр карда шуд, ки мардуми бонангу номуси мо бо азму иродаи қавии худ ва заҳмати софдилона Ватани маҳбубамонро боз ҳам ободу пешрафта мегардонанд, шуҳрати онро дар ҷомеаи ҷаҳонӣ баланд мебардоранд ва бо ҳамин роҳ шоҳроҳи таърихии халқамонро, ки аз истиқлолу озодӣ ва ваҳдати миллӣ оғоз гардидааст, сарбаландона идома медиҳанд. Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон бо эътимод иброз доштанд, ки 35-солагии Истиқлоли давлатӣ ҳамчун ҷашни мубораки миллӣ ба густариши бештари худогоҳиву худшиносӣ, ваҳдати миллӣ, ҳисси ватандӯстиву ватанпарастӣ ва ифтихори ватандории ҳар як фарди бонангу номуси Тоҷикистони биҳиштосо неруи тоза мебахшад. Дар фароварди сухан муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон таъкид намуданд, ки шахсони бо мукофотҳои давлатӣ сарфарозгашта тамоми донишу таҷрибаи худро дар ҷодаи ободии кишвари азизамон, пойдории сулҳу суботи ҷомеа ва пешрафти иқтисодиёту иҷтимоиёти Тоҷикистон равона месозанд. Баъди суханронии Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон маросими супоридани мукофотҳои давлатӣ баргузор шуд. Бо фармони Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон Раиси Маҷлиси миллии Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Рустами Эмомалӣ бо ордени Исмоили Сомонӣ дараҷаи 1 сарфароз гардонда шуданд. Барои дастовардҳои баланди меҳнатӣ, фаъолияти самаранок дар хизмати давлатӣ, рушди илму фарҳанг ва дигар бахшҳои иқтисоди миллӣ 162 корманди соҳаҳои илму фарҳанг, тандурустӣ, истеҳсоли мол ва хизматрасониҳо ва мақомоти маҳаллии ҳокимияти давлатӣ, аз Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон мукофотҳои давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон - ордени Шараф дараҷаи 1, ордени Шараф дараҷаи 2, унвони фахрии Корманди шоистаи Тоҷикистон, ордени Исмоили Сомонӣ дараҷаи 2, унвони фахрии Нависандаи халқии Тоҷикистон, унвони фахрии Шоири халқии Тоҷикистон, унвони фахрии Арбоби илм ва техникаи Тоҷикистон, унвони фахрии Арбоби ҳунари Тоҷикистон, унвони фахрии Донори ифтихории Тоҷикистон, медали Хизмати шоиста, медали ҷашнии 35-солагии Истиқлоли давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон ва ҷоизаи давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон ба номи Абуалӣ ибни Сино дар соҳаҳои илм ва техникаро гирифтанд. Бо фармони Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон “Дар бораи сарфарозгардонии кормандони соҳаҳои илму фарҳанг, тандурустӣ, истеҳсоли мол ва хизматрасониҳо, мақомоти маҳаллии ҳокимияти давлатӣ, дигар хизматчиёни давлатӣ ва соҳибкорон бо мукофотҳои давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон” як қатор кормандон ва собиқадорон барои саҳми арзанда дар рушди илму фарҳанги кишвар, ҳифзи саломатии аҳолӣ, фаъолияти самаранок дар хизмати давлатӣ ва дастовардҳои баланди истеҳсолию соҳибкорӣ мутобиқи моддаи 69 Конститутсияи Ҷумҳурии Тоҷикистон бо мукофотҳои давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон сарфароз гардонида шуданд. Сарвари давлат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон дар маросими супоридани мукофотҳои давлатӣ саҳми ҳамаи ҳозиринро дар рушди соҳаҳо, шукуфоии сарзамин ва пешрафту тараққиёти пойтахти кишвар - шаҳри Душанбе махсус таъкид намуданд. Натиҷаи қадршиносиҳо буд, ки имрӯз дар маросими мукофотсупорӣ 1 нафар бо ордени Исмоили Сомонӣ дараҷаи 1, 4 нафар бо ордени Шараф дараҷаи 1, 10 кас бо ордени Шараф дараҷаи 2, 95 кас бо медали ҷашнии 35-солагии Истиқлоли давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон, 13 нафар бо унвони фахрии Корманди шоистаи Тоҷикистон, 2 кас бо ордени Исмоили Сомонӣ дараҷаи 2, 3 нафар бо унвони фахрии Нависандаи халқии Тоҷикистон, 1 кас бо унвони фахрии Шоири халқии Тоҷикистон, 2 кас бо унвони фахрии Арбоби илм ва техникаи Тоҷикистон, 1 нафар бо унвони фахрии Арбоби ҳунари Тоҷикистон, 1 кас бо унвони фахрии Донори ифтихории Тоҷикистон, 21 нафар бо медали Хизмати шоиста сарфароз шуданд. Тибқи қарори Кумитаи дарёфти ҷоизаи давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон ба номи Абуалӣ ибни Сино дар соҳаҳои илм ва техникаи назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон оид ба додани ҷоизаи давлатӣ дар соли 2026 8 нафар сазовори ҷоизаи давлатӣ дар соҳаҳои илм ва техника гардиданд. Дар маросими мукофотсупорӣ ба истиқболи ҷашни 35-солагии Истиқлоли давлатӣ як гуруҳ собиқадорони меҳнат ва собиқ вакилони Иҷлосияи тақдирсози 16-уми Шурои Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон барои хизматҳои арзанда ва саҳми бузург дар рушди парламентаризми тоҷик бо мукофотҳои давлатӣ сарфароз гардиданд. Мавриди зикр аст, ки дар арафаи ҷашни истиқлоли давлатӣ бо мукофотҳои давлатӣ қадрдонӣ кардани заҳмати намояндагони касбу кори гуногун, аз ҷумла олимону омӯзгорон, шоирону нависандагон, аҳли фарҳангу санъат, коргарону сохтмончиён, кишоварзону соҳибкорон ва собиқадорони соҳаҳои мухталиф дар кишвари мо ба анъанаи неки даврони соҳибихтиёрӣ табдил ёфтааст. Зимни маросими мукофотсупорӣ муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон таъкид намуданд, ки бунёди неругоҳҳои обӣ, навсозӣ кардани неругоҳҳои амалкунанда, сохтмони ҳазорҳо километр роҳу нақб ва пулҳо, ҳазорҳо корхонаи истеҳсолӣ, даҳҳо ҳазор иншооти иҷтимоӣ, аз ҷумла муассисаҳои таълимӣ ва тандурустӣ ба мо маҳз ба шарофати истиқлоли давлатӣ муяссар гардид. Дар анҷоми маросими мукофотсупорӣ муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон саҳми мардуми кишвар, аз ҷумла мақомоти маҳаллии ҳокимияти давлатӣ, собиқадорон ва дигаронро дар пешрафту ободонии кишварамон басо арзишманд номиданд. Роҳбари давлат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон бори дигар ҳамаи ҳозиринро, ки соҳиби мукофотҳои давлатӣ гардиданд, табрику таҳният гуфта, ба онҳо хоҳони барору муваффақият шуданд.
45
28.08.2026 -
САҲМИ ПЕШВОИ МИЛЛАТ ДАР РУШДИ СОҲАИ МАОРИФ ВА ТАҲКИМИ ДАСТОВАРДҲОИ ИСТИҚЛОЛ «Маориф омили муҳимтарини таҳкими давлат ва рушди ҷомеа мебошад». Ин андешаи созандаи Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ, Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон баёнгари он аст, ки дар сиёсати давлат маориф на танҳо ҳамчун соҳаи иҷтимоӣ, балки ҳамчун заминаи асосии рушди устувори кишвар, тарбияи насли соҳибмаърифат ва таҳкими пояҳои давлатдории миллӣ ҷойгоҳи хоса дорад. Ҳамчунин, Пешвои муаззами миллат таъкид менамоянд: «Миллати соҳибмаърифат метавонад истиқлолияти худро ҳифз намояд ва ба сӯи пешрафту тараққиёт устуворона қадам гузорад». Ин мавқеъ собит месозад, ки истиқлолият ва маориф ду мафҳуми ба ҳам пайванди таърихиву иҷтимоӣ буда, таҳкими яке ба рушди дигарӣ мусоидат мекунад. Истиқлоли давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон барои мардуми тоҷик оғози марҳилаи нави давлатсозӣ, эҳёи худшиносии миллӣ, таҳкими ҳувияти шаҳрвандӣ, рушди илму маориф, фарҳанг ва ташаккули ҷомеаи навин гардид. Истиқлол ба халқи тоҷик имконият фароҳам овард, ки бо такя ба арзишҳои миллӣ ва фарҳанги пурғановати ниёгон роҳи мустақили рушди сиёсӣ, иқтисодӣ, иҷтимоӣ ва маънавии худро интихоб намояд. Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон аз рӯзҳои аввали соҳибистиқлолӣ ба масъалаи рушди маориф ва илм ҳамчун омили калидии пешрафти давлат таваҷҷуҳи махсус зоҳир намуда, онро яке аз самтҳои афзалиятноки сиёсати давлатӣ эълон карданд. Зеро ҷомеаи муосир бе кадрҳои соҳибмаърифат, мутахассисони рақобатпазир, омӯзгорони донишманд ва муҳаққиқони соҳибтаҷриба наметавонад ба дастовардҳои устувори иқтисодиву иҷтимоӣ ноил гардад.Дар ин замина, сиёсати маорифпарваронаи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ба рушди ҳамаҷонибаи низоми маориф, баланд бардоштани мақоми омӯзгор, беҳтар намудани сифати таълиму тарбия, рушди илмҳои бунёдӣ ва амалӣ, таҳкими заминаи моддиву техникии муассисаҳои таълимӣ ва омода намудани кадрҳои баландихтисос равона гардид. Сохтмони муассисаҳои нави таълимӣ, таъсиси марказҳои муосири илмӣ ва таълимӣ, рушди муассисаҳои таҳсилоти олӣ, дастгирии истеъдодҳои ҷавон ва фароҳам овардани имкониятҳои бештар барои таҳсил аз ҷумлаи тадбирҳое мебошанд, ки дар даврони истиқлол ба рушди соҳа мусоидат намуданд. Яке аз самтҳои муҳими сиёсати давлатӣ дар ин давра баланд бардоштани мақоми омӯзгор ва арҷгузорӣ ба заҳмати аҳли маориф мебошад. Омӯзгор ҳамчун тарбиятгари насли наврас, ҳомии арзишҳои миллӣ ва роҳнамои ҷавонон дар ташаккули ҷаҳонбинии солим ва худшиносии миллӣ нақши бузург дорад. Аз ин рӯ, таваҷҷуҳ ба вазъи иҷтимоии омӯзгорон, такмили ихтисоси онҳо ва баланд бардоштани сатҳи касбият яке аз вазифаҳои муҳими сиёсати маориф ба шумор меравад. Вазорати маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон низ дар амалисозии дастуру супоришҳои Пешвои миллат, муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон саҳми назаррас гузошта, барои рушди устувори соҳаи маориф, баланд бардоштани сифати таълиму тарбия ва таҳкими заминаҳои илмию маърифатии кишвар пайваста тадбирҳои муассир амалӣ менамояд. Истиқлолияти давлатӣ ҳамзамон барои рушди илм ва таҳкими мақоми он дар ҷомеа имкониятҳои нав фароҳам овард. Дар шароити ҷаҳонишавӣ ва рушди босуръати технологияҳои муосир маҳз илм ва дониш ҳамчун неруи пешбарандаи ҷомеа нақши ҳалкунанда доранд. Аз ин лиҳоз, рушди тафаккури илмӣ, дастгирии олимону муҳаққиқони ҷавон, густариши таҳқиқоти илмӣ ва пайвастани илм ба истеҳсолот аз ҷумлаи вазифаҳои муҳими даврони соҳибистиқлолӣ мебошанд. Имрӯз, дар остонаи таҷлили ҷашни бузурги миллӣ - 35-солагии Истиқлоли давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон, метавон бо ифтихор таъкид намуд, ки дастовардҳои соҳаи маориф дар даврони соҳибистиқлолӣ ба яке аз нишондиҳандаҳои муҳимми пешрафти кишвари азизамон табдил ёфтаанд. Зеро давлати соҳибистиқлол танҳо дар сурате метавонад ояндаи устувор дошта бошад, ки ба неруи инсонӣ, дониш, маърифат, илм ва тарбияи насли созанда такя намояд. Аз ҳамин ҷост, ки дар сиёсати давлатии Тоҷикистон маориф ҳамчун соҳаи калидӣ ва заминаи рушди устувори ҷомеа мавқеи махсус пайдо кардааст. Яке аз самтҳои муҳимми сиёсати маорифпарваронаи Пешвои миллат баланд бардоштани сатҳу сифати таълим ва мутобиқ намудани он ба талаботи замони муосир мебошад. Дар ин раванд рушди муассисаҳои таҳсилоти олии касбӣ аҳамияти хоса дорад. Донишгоҳҳо ва донишкадаҳо на танҳо марказҳои омодасозии кадрҳои баландихтисос, балки муҳити ташаккули ҷаҳонбинӣ, худшиносӣ, маърифати ҳуқуқӣ, масъулияти шаҳрвандӣ ва фарҳанги миллӣ мебошанд. Маҳз дар муҳити Донишгоҳ ҷавонон бояд ба мутахассисони донишманд, соҳибкасб, ватандӯст, ташаббускор ва мутобиқ ба талаботи бозори меҳнати муосир табдил ёбанд. Аз ин рӯ, дастгирии давлатии муассисаҳои таҳсилоти олӣ дар сиёсати маориф мавқеи муҳим касб кардааст. Дар миёни муассисаҳои таҳсилоти олии кишвар Донишгоҳи давлатии ҳуқуқ, бизнес ва сиёсати Тоҷикистон ҳамчун самараи даврони соҳибистиқлолӣ мавқеи махсус дорад. Донишгоҳ дар тӯли фаъолияти худ ба яке аз муассисаҳои муҳими илмию таълимии мамлакат табдил ёфт. Таърихи беш аз сисолаи Донишгоҳ бо таърихи ташаккул ва таҳкими давлатдории навини Тоҷикистон пайванди ногусастанӣ дорад. Ин муассисаи таълимӣ дар даврае ба фаъолият оғоз намуд, ки Ҷумҳурии Тоҷикистон нав ба марҳилаи соҳибистиқлолӣ ворид гардида буд ва ба кишвар мутахассисони дорои ҷаҳонбинии нав, донишу малакаи касбӣ ва ҳисси баланди масъулияти шаҳрвандӣ зарур буданд. Дар давоми солҳои фаъолияти худ Донишгоҳи давлатии ҳуқуқ, бизнес ва сиёсати Тоҷикистон бо омода намудани кадрҳои соҳибкасб дар соҳаҳои ҳуқуқ, иқтисод, бизнес, идоракунӣ ва дигар самтҳои муҳимми ҷомеа дар рушди иҷтимоию иқтисодии кишвар саҳми арзанда гузоштааст. Донишгоҳ имрӯз на танҳо ба таълиму тарбияи донишҷӯён, балки ба рушди илм, таҳқиқоти амалӣ, татбиқи технологияҳои муосир, тарбияи кадрҳои ҷавон ва таҳкими худшиносии миллӣ таваҷҷуҳи ҷиддӣ медиҳад. Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон чор маротиба ба Донишгоҳи давлатии ҳуқуқ, бизнес ва сиёсати Тоҷикистон ташриф оварда, бо ҷомеаи устодону донишҷӯёни қаламрави вилояти Суғд мулоқоту вохӯриҳои судманд анҷом додаанд. Маҳз чунин таваҷҷуҳи бевоситаи Сарвари давлат ба муассисаҳои таҳсилоти олӣ ба рушди заминаи моддию техникии онҳо ва фароҳам овардани шароити мусоид барои таълиму тарбия мусоидат кардааст. Ташрифи Пешвои миллат барои ҷомеаи Донишгоҳ танҳо як рӯйдоди муҳим нест, балки ифодагари муносибати махсуси давлат ба илм, дониш, омӯзгор ва донишҷӯ мебошад. Дар чунин мулоқотҳо масъалаҳои марбут ба баланд бардоштани сифати таълим, омода намудани кадрҳои ҷавон, омӯзиши забонҳои хориҷиву фанҳои дақиқу технологияи муосир, рушди илм ва тарбияи ҷавонон дар рӯҳияи ватандӯстиву худшиносӣ пайваста мавриди таваҷҷуҳ қарор мегиранд. Ин сиёсати пайгирона имрӯз дар симои донишгоҳҳои навсозишуда, озмоишгоҳҳои муосир, марказҳои инноватсионӣ ва муҳити нави таълимӣ таҷассум меёбад. Яке аз намунаҳои барҷастаи чунин дастгирӣ бунёд ва ба истифода омода гардидани Маркази фарҳанг ва рушди технологияҳои инноватсионӣ дар Донишгоҳи давлатии ҳуқуқ, бизнес ва сиёсати Тоҷикистон мебошад. Иншооти мазкур дар доираи омодагиҳо ба ҷашни 35-солагии Истиқлоли давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон бунёд гардида, баёнгари он аст, ки сиёсати созандагиву бунёдкоронаи давлат дар соҳаи маориф дар сатҳи муассисаҳои алоҳида низ бо натиҷаҳои мушаххас амалӣ мегардад. 29 марти соли 2026 Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон дар шаҳри Хуҷанд Маркази фарҳанг ва рушди технологияҳои инноватсиониро дар Донишгоҳи давлатии ҳуқуқ, бизнес ва сиёсати Тоҷикистон мавриди истифода қарор доданд. Сарвари давлат зимни шиносоӣ ба сифати корҳои сохтмонӣ баҳои баланд дода, бо донишҷӯён суҳбати самимӣ анҷом доданд ва ҷавононро ба омӯзиши васеи фанҳои дақиқ ва технологияҳои муосир ҳидоят намуданд. Маркази навбунёд аз маҷмааи муосир иборат буда, дорои толори калони маҷлисгоҳ бо 720 ҷойи нишаст, Маркази зеҳни сунъӣ ва IT Park, толори Шурои диссертатсионӣ, осорхона, намоишгоҳи ҳунарҳои мардумӣ, толори хурди омӯзиши мусиқӣ ва рақс, ҳуҷраҳои ёрирасон ва хизматрасонӣ мебошад. Бунёди чунин иншоот дар арафаи 35-солагии Истиқлоли давлатӣ маънои рамзии хос дорад. Зеро истиқлол танҳо бо суханҳои ифтихорӣ таҷлил намегардад, балки пеш аз ҳама бо натиҷаҳои мушаххаси созандагӣ, рушди иқтисодию иҷтимоӣ, сохтмони муассисаҳои нав, тарбияи кадрҳои соҳибмаърифат ва таҳкими иқтидори зеҳнии миллат таҷассум меёбад. Аз ин нуқтаи назар, ҳар як мактаб, Донишгоҳ, озмоишгоҳ, маркази илмӣ ва инноватсионӣ, ки дар даврони соҳибистиқлолӣ бунёд мешавад, як қисми бунёди ояндаи кишвар аст. Имрӯз симои Донишгоҳи давлатии ҳуқуқ, бизнес ва сиёсати Тоҷикистон то андозае инъикосгари роҳи тайкардаи маорифи кишвар дар солҳои истиқлол мебошад. Агар дар солҳои аввали фаъолияти худ Донишгоҳ бештар ба ташкили раванди таълим ва омода намудани кадрҳои зарурӣ таваҷҷуҳ мекард, имрӯз дар назди он вазифаҳои васеътар - рушди илм, инноватсия, рақамикунонӣ, ҳамкориҳои байналмилалӣ, татбиқи технологияҳои зеҳни сунъӣ ва омодасозии мутахассисони рақобатпазир қарор доранд. Дар ин раванд дастгирии пайвастаи давлат ва Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон, бахусус таваҷҷуҳи Пешвои миллат ба масъалаҳои маориф ва илм, барои муассисаҳои таълимӣ ангезаи муҳими фаъолият мебошад. Ташрифи Сарвари давлат ба муассисаҳои таълимӣ, шиносоӣ бо шароити таълим, мулоқот бо омӯзгорон ва донишҷӯён ва ироаи дастуру ҳидоятҳои созанда нишон медиҳад, ки рушди маориф дар маркази сиёсати иҷтимоии давлат қарор дорад. 35 соли Истиқлоли давлатӣ барои Тоҷикистон давраи ташаккули таҷрибаи нави давлатдорӣ ва рушди устувори миллӣ гардид. Дар ин марҳила соҳаи маориф аз як низоми ниёзманди ҳифз ва барқарорсозӣ ба соҳаи дорои имкониятҳои васеи рушд табдил ёфт. Сохтмони ҳазорҳо муассисаи таълимӣ, афзоиши шумораи донишҷӯён, рушди муассисаҳои таҳсилоти олии касбӣ, зиёд гардидани имкониятҳои таҳсил барои духтарону писарон, таъсиси марказҳои инноватсионӣ ва рушди таҳсилоти рақамӣ аз ҷумлаи натиҷаҳои муҳимми ин давра мебошанд. Имрӯз кишвари азизамон – Тоҷикистони соҳибистиқлол бо итминон ба оянда менигарад ва қадамҳои устувор дар масири рушд мегузорад. Дар ин роҳи созанда неруи асосӣ ҷавонони донишманд, соҳибкасб, ватандӯст ва дорои ҷаҳонбинии муосир мебошанд. Аз ин рӯ, таваҷҷуҳ ба маориф дар асл таваҷҷуҳ ба ояндаи давлат аст. Ҳар қадар сатҳи маърифат, дониш ва ҷаҳонбинии ҷавонон баланд бошад, ҳамон қадар пояҳои истиқлол, субот ва рушди кишвар устувор хоҳанд гардид. Дар маҷмӯъ, роҳи тайкардаи соҳаи маориф дар 35 соли соҳибистиқлолӣ собит месозад, ки сиёсати маорифпарваронаи давлат ва Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон дар амал натиҷаҳои назаррас ба бор овардааст. Аз солҳои пурмашаққати аввали истиқлол то марҳилаи имрӯзаи рақамикунонӣ ва рушди технологияҳои зеҳнӣ маорифи кишвар пайваста рушд кардааст. Имрӯз вазифаи ҷомеа аз он иборат аст, ки ин дастовардҳоро ҳифз намуда, барои боз ҳам баланд бардоштани сифати таълиму тарбия, рушди илм ва омодасозии насли созанда талош намояд. Донишгоҳи давлатии ҳуқуқ, бизнес ва сиёсати Тоҷикистон ҳамчун яке аз самараҳои муҳими даврони соҳибистиқлолӣ дар ин роҳи пуршараф мавқеи худро пайдо кардааст. Рушди он, бунёди иншооти нави таълимию илмӣ, таъсиси марказҳои инноватсионӣ ва фароҳам овардани шароити муосир барои донишҷӯёну устодон гувоҳи он аст, ки сиёсати давлатӣ дар соҳаи маориф ба натиҷаҳои воқеӣ табдил меёбад. Маркази фарҳанг ва рушди технологияҳои инноватсионӣ бошад, метавонад ба яке аз рамзҳои ҷашнии ин дастовардҳо табдил ёфта, дар солҳои минбаъда ба маркази муҳими илму технология, фарҳанг ва худшиносии ҷавонон хизмат намояд. Бо ҳамин метавон гуфт, ки дар 35 соли соҳибистиқлолӣ маориф на танҳо як соҳаи иҷтимоӣ, балки яке аз пояҳои асосии давлатдории навини тоҷикон гардид. Сиёсати дурбинона ва маорифпарваронаи Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон, дастгирии пайвастаи Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон, Вазорати маориф ва илми кишвар ва заҳмати содиқонаи омӯзгорону олимон, кормандони соҳаи маориф ва худи ҷавонон барои ба чунин марҳилаи рушд расидани соҳа замина гузошт. Ҳоло масъулияти насли имрӯз он аст, ки ин мероси созандаро идома дода, бо дониш, меҳнат, ихтироъкорӣ ва ҳисси баланди ватандӯстӣ барои пешрафти Тоҷикистони азиз саҳм гузоранд. Шероз МӮМИНЗОДА, ректори Донишгоҳи давлатии ҳуқуқ, бизнес ва сиёсати Тоҷикистон
22
28.08.2026 -
Ифтитоҳи муассисаи таҳсилоти томактабии Орзу дар деҳаи Сафедоби ноҳияи Данғара Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон дар идомаи сафари корӣ дар деҳаи Сафедоби ноҳияи Данғара муассисаи таҳсилоти томактабии Орзуро мавриди истифода қарор доданд. Иншооти навсохт дар деҳаи Сафедоб ягона муассисаи томактабӣ ба шумор меравад, ки бо ҳадафи амалӣ сохтани дастурҳои Роҳбари давлат ҷиҳати ба таълиму тарбияи томактабӣ фаро гирифтани насли наврас бунёд шуда, барои 300 кӯдак пешбинӣ гардидааст . Бинои хуштарҳу замонавӣ ба истиқболи ҷашни 35-солагии истиқлоли давлатӣ аз ҷониби оилаи Рауфзодаҳо бо истифодаи масолеҳи босифати сохтмонӣ сохта шуда, дорои 9 синфхонаи барҳавои таълимӣ, хобгоҳ, толори мусиқӣ, ошхона, нуқтаҳои хизматрасонии тиббӣ ва ёрирасон мебошад. Дар ҳамин ҷо Президенти кишвар бо аввалин тарбиятгирандагони ин даргоҳи илму маърифат суҳбат карда, масъулонро ба тарбияи дурусти кудакон ва истифодаи шароити фароҳамшуда ҳидоят намуданд. Барои тарбияи кудакон, парасторони дорои таҷрибаи баланд ва донандаи забонҳои хориҷӣ ҷалб шудаанд ва раванди таълим бо забонҳои тоҷикӣ ва русиву англисӣ сурат мегирад. Роҳбари давлат иқдоми оилаи Рауфзодаҳоро барои бунёди кӯдакистон ва дигар иншооти хизматрасонӣ намунавӣ ва дар рушди ояндаи соҳа муҳим арзёбӣ карданд. Ҳамаи синфхона ва ҳуҷраҳои кории бино дар баробари пайваст шудан бо системаи ягонаи гармидиҳӣ, ҳамзамон бо таҷҳизоту лампаҳои каммасрафи барқӣ таъмин аст. Дар доираи корҳои ободонӣ дар атрофи бино айвону нишастгоҳҳо ва майдончаи бозӣ барои кӯдакон бо тарҳи муосиру ҷавобгӯи талабот бунёд шудааст. Соҳибкорони ноҳияи Данғара дар амали сохтани сиёсати созандаи Пешвои муаззами миллат, мактаби садоқату боварӣ барои фардои дурахшон, таъмини зиндагии шоита барои насли имрӯзу фардо ва дар самти эҳсоси баланди хештаншиносиву худогоҳӣ, ватандустиву раиятпарварӣ намураи ибрат гардиданд. Танҳо дар доираи сафари корӣ дар марказ ва деҳоти ноҳия 3 муассисаи таҳсилоти томактабӣ бо фарогирии 1000 кудак бе ҷалби маблағҳои буҷетӣ бо дастгирии соҳибкорон ба истифода дода шуда, ҳоло сохтмони 5 кудакистони дигар идома дорад. Аз соли 2024 то ин давра зиёда аз 10 муассисаи томактабӣ барои 3000 кудак сохта шудааст, ки ин намунаи олии дастгирии соҳибкорону шахсони ватандусти ноҳия аз ташаббуҳои созандаи Роҳбари давлат нисбат ба насли ояндаи кишвар шаҳодат медиҳад.
37
27.08.2026
